Mobil telefonda internet trafiki istifadəsini səmərəli idarə edin

Mobil internet bizi əlaqədə saxlayaraq, məlumatla təmin edərək və bir sıra xidmətləri birbaşa əlimizin altında əlçatan edərək gündəlik həyatımızın ayrılmaz hissəsinə çevrilib. Bəs internet paketlərimizi tükətmədən və gözlənilməz ödənişlərlə üzləşmədən bu internetə əsaslanan dünyada necə hərəkət edə bilərik? Bu məqalədə mobil internet istifadəsini ətraflı araşdıracağıq, hansı fəaliyyətlərin ən çox internet trafiki sərf etdiyini, yüksək internet trafiki istifadəsinin səbəblərini və müəyyən fəaliyyətlərin internet trafiki sərf edib-etmədiyini nəzərdən keçirəcəyik.

Mobil internet nədir? #

Əsaslardan başlayaq. Mobil internet dedikdə, sevimli mobil telefonlarımızda rabitəni və internetə çıxışı təmin edən, mobil şəbəkələr üzərindən ötürülən rəqəmsal məlumat nəzərdə tutulur. Veb-səhifələrə baxanda, tətbiqlərdən istifadə edəndə və ya hər hansı onlayn fəaliyyətlə məşğul olanda mobil internet trafiki sərf edirik. Müxtəlif mobil operatorlar müəyyən müddət ərzində, adətən bir ayda, müəyyən həcmdə internet trafikindən istifadə etməyə imkan verən müxtəlif internet paketləri təklif edirlər.

Mobil operatorların təklif etdiyi internet paketlərinin geniş yayılmış növlərinə aşağıdakılar daxildir:

• Limitsiz internet paketləri: Bu paketlər hər hansı konkret trafik limiti olmadan limitsiz internet istifadəsi təklif edir. İstifadəçilər limitin aşılmasına görə əlavə ödənişlərdən narahat olmadan internet trafiki sərf edə bilərlər. Bununla belə, bəzi limitsiz paketlərdə müəyyən trafik həddinə çatdıqdan sonra sürətin azaldılması və ya şəbəkə yükləndikdə istifadəçinin bağlantısına daha aşağı prioritet verilməsi kimi müəyyən məhdudiyyətlər ola bilər.
• Məhdud internet paketləri: Məhdud internet paketləri istifadəçilərə müəyyən hesablaşma dövrü ərzində adətən gigabaytla (GB) ölçülən sabit həcmdə internet trafiki təqdim edir. Trafik limitinə çatdıqdan sonra əlavə internet istifadəsi limitin aşılmasına görə əlavə ödənişlərə və ya növbəti hesablaşma dövrünə qədər sürətin azalmasına səbəb ola bilər.
• Ortaq internet paketləri: Ortaq internet paketləri ailə və ya qrup daxilində bir neçə cihazın və ya istifadəçinin ümumi internet trafikini bölüşməsinə imkan verir. Hər cihaz və ya istifadəçi üçün ümumi trafik həcmindən müəyyən pay ayrılır. Bu paket internet istifadəsini bir neçə cihaz arasında bölüşdürmək istəyən ailələr və ya qruplar üçün faydalıdır.
• Əvvəlcədən ödənişli internet paketləri: Əvvəlcədən ödənişli paketlər istifadəçilərdən internet istifadəsi üçün əvvəlcədən ödəniş etməyi tələb edir. Bu paketlərə adətən tükənənədək və ya əvvəlcədən ödənilmiş müddət başa çatanadək istifadə oluna bilən sabit həcmdə internet trafiki daxildir. Əvvəlcədən ödənişli paketlər uzunmüddətli müqavilələr olmadan internet istifadəsində çeviklik və nəzarət imkanı təklif edir.
• İstifadə etdikcə ödənişli paketlər: İstifadə etdikcə ödənişli paketlər istifadəçilərə internet istifadəsi üçün hər vahidə görə ödəniş etməyə imkan verir. Adətən istifadə edilən hər meqabayt (MB) və ya gigabayt (GB) üçün müəyyən tarif tətbiq olunur. Bu paket növü mobil internetə arabir və ya nadir hallarda ehtiyac duyan istifadəçilər üçün uyğundur.

Qeyd etmək vacibdir ki, internet paketi seçimləri müxtəlif mobil operatorlar və regionlar arasında fərqlənə bilər. İnternet paketi seçərkən ən uyğun paketi tapmaq üçün internetdən istifadə vərdişlərinizi, büdcənizi və xüsusi ehtiyaclarınızı nəzərə alın.

Mobil telefonda internet trafikini nə sərf edir? #

Gəlin maraqlı hissəyə keçək: hansı fəaliyyətlərin və tətbiqlərin dəyərli internet trafikimizi sürətlə tükətdiyini öyrənək. Yüksək ayırdetmə qabiliyyətli videoları axınla izləmək və ya videozənglər etmək kimi fəaliyyətlərin internet trafikini sürətlə sərf edə bilməsi sizi təəccübləndirməyəcək. Sonsuz foto, video və hekayə axını olan sosial media tətbiqləri də internet trafiki sərf edən tətbiqlər kimi tanınır. Onlayn oyunları, xüsusilə real vaxtda yenilənmələr və çoxoyunçulu qarşılıqlı əlaqə tələb edən oyunları da unutmayaq.

Mobil telefonunuzda hər hansı fəaliyyətin internet trafiki sərf edib-etməyəcəyini müəyyən etmək üçün aşağıdakı amilləri nəzərə ala bilərsiniz:

• İnternet bağlantısı: Veb-səhifələrə baxmaq, onlayn tətbiqlərdən istifadə etmək və ya media məzmununu axınla izləmək kimi internet bağlantısı tələb edən fəaliyyətlər adətən internet trafiki sərf edir. Fəaliyyət internetdəki məlumatlara və ya xidmətlərə çıxışı nəzərdə tutursa, onun internet trafiki sərf etməsi ehtimalı yüksəkdir.
• Mobil internetdən asılı funksiyalar: E-poçtların sinxronlaşdırılması, tətbiq yeniləmələrinin endirilməsi, musiqi və ya videoların axınla dinlənilməsi və ya izlənilməsi, yaxud GPS naviqasiyasından istifadə kimi onlayn funksiyalara əsaslanan fəaliyyətlər adətən internet trafiki sərf edir. Bu funksiyaların düzgün işləməsi üçün internet bağlantısı tələb olunur və onlar internet trafiki sərf edəcək.
• Fəaliyyətin mahiyyətini bilmək: Fəaliyyətin mahiyyətini başa düşmək onun mobil internetdən istifadə edib-etmədiyini müəyyənləşdirməyə kömək edə bilər. Məsələn, mətn mesajları (SMS) göndərmək və ya adi telefon zəngləri etmək kimi fəaliyyətlər adətən mobil internetdən istifadə etmir, mesajlaşma tətbiqlərindən istifadə etmək və ya internet əsaslı xidmətlər vasitəsilə videozənglər etmək isə internet trafiki sərf edir.

Mobil şəbəkə və Wi-Fi üzərindən internet istifadəsi arasında fərq olduğunu qeyd etmək vacibdir. Wi-Fi-a qoşulduqda telefonunuzun sərf etdiyi internet trafiki mobil internet paketinizdən çıxılmır.

Mobil telefonda yüksək internet trafiki sərfiyyatına nə səbəb olur? #

Mobil telefonlarda yüksək internet trafiki sərfiyyatına bir neçə amil səbəb olur. Bu amilləri başa düşmək internet sərfiyyatınızı müəyyənləşdirməyə və səmərəli şəkildə idarə etməyə kömək edə bilər. İnternet trafiki sərfiyyatının artmasına səbəb olan bəzi ümumi amillər bunlardır:

1. Tətbiqlərin arxa fonda yenilənməsi: Bəzi tətbiqlər açıldıqda sizə aktual məlumat təqdim etmək üçün məzmununu arxa fonda yeniləyir. Bu funksiya tətbiqin işini yaxşılaşdırsa da, internet trafiki də sərf edir. Cihazınızın parametrləri vasitəsilə hansı tətbiqlərin arxa fonda yenilənəcəyinə nəzarət edərək lazımsız internet trafiki sərfiyyatını məhdudlaşdıra bilərsiniz.
2. Push bildirişləri: Mesajlaşma tətbiqləri, xəbər tətbiqləri və ya sosial media platformaları kimi push bildirişləri göndərən tətbiqlər yenilikləri real vaxtda çatdırmaq üçün internetdən istifadə edir. Bu bildirişlərdə mətn mesajları, şəkillər və ya digər media məzmunu ola bilər. Faydalı olsalar da, internet trafiki sərfiyyatını artıra bilərlər. Ayrı-ayrı tətbiqlərin bildiriş parametrlərini nəzərdən keçirməyi və daha az internet trafiki sərf edən tətbiqlərin bildirişlərini söndürməyi və ya fərdiləşdirməyi nəzərdən keçirin.

Tətbiqlərin arxa fonda yalnız Wi-Fi üzərindən yenilənməsini aktivləşdirmək real vaxtda gələn push bildirişlərinə təsir etmir. Şəbəkə bağlantınızdan asılı olmayaraq, mesajlar, e-poçtlar, sosial media yenilikləri və vaxtında çatdırılması vacib olan digər məlumatlar barədə bildirişləri almağa davam edəcəksiniz.

1. Məkan xidmətləri və GPS: Bir çox tətbiq məkana uyğun məlumat, xidmət və ya funksiyalar təqdim etmək üçün məkan xidmətlərindən və GPS-dən istifadə edir. Bunlara naviqasiya tətbiqləri, hava proqnozu tətbiqləri, avtomobil sifarişi xidmətləri və məkanınızı işarələyən sosial media tətbiqləri daxildir. Məkan məlumatlarına daim müraciət edilməsi və onların yenilənməsi internet trafiki sərf edə bilər. Bunu idarə etmək üçün müəyyən tətbiqlərin məkan xidmətlərini söndürə və ya internet istifadəsini optimallaşdırmaq məqsədilə məkan dəqiqliyi parametrlərini tənzimləyə bilərsiniz.
2. Media məzmununun onlayn izlənməsi və dinlənməsi: Videoların, musiqinin, podkastların və ya digər media məzmununun onlayn izlənməsi və dinlənməsi xeyli internet trafiki sərf edə bilər. YouTube, Netflix, Spotify və Apple Music kimi platformalar buna tanınmış nümunələrdir. Video keyfiyyətiniz və onlayn yayım parametrləriniz (məsələn, HD, 4K) internet trafiki sərfiyyatına birbaşa təsir edir. İnternet trafiki sərfiyyatını minimuma endirmək üçün video keyfiyyətini tənzimləməyi və ya Wi-Fi-a qoşulduqda media məzmununu internetsiz istifadə üçün endirməyi nəzərdən keçirin.
3. Faylların endirilməsi: Proqram təminatı yeniləmələri, tətbiqlər və ya multimedia məzmunu kimi böyük faylların endirilməsi qısa müddətdə xeyli internet trafiki sərf edə bilər. Bu, xüsusilə tətbiq yeniləmələri, oyunların endirilməsi və ya onlayn platformalardan media məzmununun endirilməsi üçün aktualdır. İnternet trafiki sərfiyyatını idarə etmək üçün endirmələri Wi-Fi-dan istifadə edə biləcəyiniz vaxta planlaşdıra və ya müəyyən tətbiqlərdə internetə qənaət seçimlərini aktivləşdirə bilərsiniz.

İnternet trafiki sərfiyyatı barədə təsəvvür yaratmaq üçün populyar tətbiqlərin saatlıq internet trafiki sərfiyyatına dair bəzi nümunələr:

Saatlıq internet trafiki sərfiyyatı

Spotify

Aşağı keyfiyyət: 50MB

Standart keyfiyyət: 70-100MB<br>Yüksək keyfiyyət: 150MB

Google Maps

200-300MB

Zoom (Videozənglər)

Təxminən 540MB ilə 1.62GB arasında

Netflix (HD keyfiyyətdə onlayn izləmə)

Təxminən 3GB və ya daha çox

Bu göstəricilər parametrlərdən, istifadə vərdişlərindən və şəbəkə şəraitindən asılı olaraq dəyişə bilər, lakin internet istifadənizi planlaşdırmağa kömək edən təxmini göstəricilərdir.

‍

Telefonumdan istifadə etmədiyim halda niyə internet trafiki sərf edir? #

Telefonunuzdan fəal şəkildə istifadə etmədiyiniz zaman belə onun internet trafiki sərf etdiyini öyrənmək sizi təəccübləndirə bilər. Bunun səbəbi tətbiqlərin gizlicə arxa fonda işləyən prosesləridir! Bunlara tətbiqlərin yenilənməsi, məlumatların sinxronlaşdırılması və ya məzmunun yenilənməsi kimi tapşırıqlar daxildir. Bu proseslər sizdən xəbərsiz qiymətli internet trafikinizi az-az sərf edir. Amma narahat olmayın, internetə ac olan bu prosesləri nəzarətə almağın yolları var.

Təsəvvür edin ki, siz bir fincan qəhvənizi içirsiniz və telefonunuzun gizlicə tətbiqləri yenilədiyindən, məlumatları sinxronlaşdırdığından heç xəbəriniz yoxdur. Bu internet trafiki sərfiyyatını dayandırmaq üçün cihazınızın parametrlərində tətbiqlərin arxa fonda yenilənməsini söndürə, tətbiq icazələrini məhdudlaşdıra və avtomatik yeniləmələri nəzarətə ala bilərsiniz.

iOS cihazlarında avtomatik endirmələri söndürərək və tətbiqlərin arxa fondakı fəaliyyətini azaldaraq internet trafiki sərfiyyatını azaldan «Az internet sərfiyyatı rejimi» var. Android cihazlarının parametrlərində çox vaxt internetə qənaət seçimləri olur

Mobil telefonunuzda tətbiqlərin arxa fonda yenilənməsini və ya avtomatik yenilənməsini yalnız Wi-Fi üzərindən aktivləşdirmək üçün iOS və Android cihazları üzrə aşağıdakı təlimatlara əməl edin:

iOS (iPhone və ya iPad):

1. iOS cihazınızda «Parametrlər» tətbiqini açın.
2. Aşağı sürüşdürün və «Ümumi» bölməsinə toxunun.
3. «Tətbiqlərin arxa fonda yenilənməsi» seçiminə toxunun.
4. Yanlarında keçid düymələri olan tətbiqlərin siyahısını görəcəksiniz. Standart olaraq «Wi-Fi» seçimi seçilir və bu, Wi-Fi-a qoşulduqda tətbiqlərin arxa fonda yenilənməsinə imkan verir. Onu olduğu kimi saxlaya və ya əlavə olaraq fərdiləşdirə bilərsiniz.
5. Wi-Fi-a qoşulmadıqda bütün tətbiqlərin arxa fonda yenilənməsini söndürmək üçün yuxarıdakı «Tətbiqlərin arxa fonda yenilənməsi» keçid düyməsini söndürün. Alternativ olaraq, arxa fonda yenilənməsini məhdudlaşdırmaq istədiyiniz müəyyən tətbiqlərin keçid düymələrini ayrı-ayrılıqda söndürə bilərsiniz.

Android (cihazdan və Android versiyasından asılı olaraq bir qədər fərqlənə bilər):

1. Android cihazınızda «Parametrlər» tətbiqini açın.
2. «Tətbiqlər və bildirişlər» və ya «Tətbiqlər» bölməsini tapın və ona toxunun.
3. «Tətbiq haqqında məlumat», «Tətbiq meneceri» və ya oxşar seçimi tapın və ona toxunun.
4. Cihazınızdan asılı olaraq, əlavə seçimlərə daxil olmaq üçün üç nöqtəli menyu işarəsinə toxunmalı və ya sola/sağa sürüşdürməli ola bilərsiniz.
5. «Tətbiq icazələri» və ya «İcazələr» bölməsini tapın və ona toxunun.
6. Aşağı sürüşdürün və «Arxa fonda mobil internet» və ya «İnternet istifadəsi» bölməsini tapın.
7. Yanlarında keçid düymələri olan tətbiqlərin siyahısını görə bilərsiniz. Wi-Fi-a qoşulmadıqda arxa fonda mobil internetdən istifadəsini məhdudlaşdırmaq istədiyiniz tətbiqlərin keçid düymələrini söndürün.
8. Bəzi cihazlarda «Tətbiqin arxa fonda mobil internet istifadəsini məhdudlaşdır» və ya «Arxa fonda internet istifadəsinə yalnız Wi-Fi üzərindən icazə ver» kimi əlavə seçimlər ola bilər. Tətbiqlərin internet istifadəsini Wi-Fi bağlantıları ilə məhdudlaşdırmaq üçün bu seçimləri aktivləşdirin.

Unutmayın ki, tətbiqlərin arxa fonda yenilənməsi Wi-Fi bağlantısından asılıdır. Buna görə də, xəbər tətbiqi üçün bu funksiyanı söndürmüsünüzsə, tətbiqi açana və ya Wi-Fi-a qoşulana qədər yeni məqalələrin və ya məzmunun görünməsi bir qədər uzun çəkərsə, təəccüblənməyin.

Şəkil çəkmək internet trafiki sərf edirmi? #

Mobil telefonunuzda şəkil çəkmək və onları saxlamaq birbaşa internet trafiki sərf etmir. Lakin şəkilləri sosial media platformaları və ya bulud yaddaşı kimi internet bağlantısı tələb edən tətbiq və ya xidmətlər vasitəsilə yükləmək və ya paylaşmaq internet trafiki sərf edəcək. Şəkilləri yalnız cihazınızın özündə saxlayırsınızsa, bu, internet trafiki sərfiyyatınıza təsir etmir.

Wi-Fi-dan istifadə mobil internet trafiki sərf edirmi? #

İnternetə qoşulmaq üçün Wi-Fi-dan istifadə etmək mobil paketinizdəki internet trafikini sərf etmir. Wi-Fi şəbəkəsinə qoşulduqda cihazınız məlumatları ötürmək və qəbul etmək üçün mobil internet əvəzinə mövcud Wi-Fi siqnalından istifadə edir. Bu, xüsusilə faydalı ola bilər, çünki Wi-Fi adətən mobil şəbəkələrdən daha sürətli və daha sabit olur, bu da internetdə gəzmək, onlayn izləmək, dinləmək və fayl endirmək üçün daha rahat təcrübə yaradır.

Bəzi cihazlarda Wi-Fi şəbəkəsinin siqnal gücünə və sabitliyinə əsasən Wi-Fi və mobil internet arasında avtomatik keçid edən «Wi-Fi köməkçisi» adlı funksiya var. Wi-Fi siqnalı zəiflədikdə və ya qeyri-sabit olduqda cihazınız fasiləsiz internet bağlantısını təmin etmək üçün mobil internetdən istifadə edə bilər. Bunun qarşısını almaq və internet trafiki sərfiyyatını minimuma endirmək üçün cihazınızın parametrlərində avtomatik keçid funksiyasını söndürün və ya etibarlı Wi-Fi şəbəkəsinə qoşulduqda mobil interneti söndürün.

Wi-Fi şəbəkələri rahatlıq və xərclərə qənaət imkanı versə də, xüsusilə ictimai Wi-Fi şəbəkələrindən istifadə edərkən ehtiyatlı olmaq vacibdir. İctimai Wi-Fi şəbəkələri haker hücumlarına və ötürülən məlumatların ələ keçirilməsinə qarşı həssas ola bilər, bu da məxfi məlumatlarınızı təhlükə altına qoya bilər. İctimai Wi-Fi şəbəkələrinə qoşulduqda məxfi məlumatlara daxil olmaqdan və ya onları ötürməkdən, məsələn, bank və ya maliyyə hesablarına giriş etməkdən çəkinin. Bunun əvəzinə təhlükəsiz və etibarlı Wi-Fi şəbəkələrini seçin və ya əlavə təhlükəsizlik üçün virtual özəl şəbəkədən (VPN) istifadə edin.

Mobil internetin açıq, yoxsa sönülü olmasını istəyirəm? #

Mobil interneti açıq, yoxsa sönülü saxlamaq, əsas sual budur! Cavab sizin konkret ehtiyaclarınızdan və şəraitinizdən asılıdır. Yolda olarkən internetə bağlı qalmaq, çox internet trafiki sərf edən tətbiqlərdən və məkana əsaslanan xidmətlərdən istifadə etmək istəyirsinizsə, mobil interneti aktivləşdirmək zəruridir. Lakin mobil interneti söndürməyin sizin xeyrinizə ola biləcəyi hallar da var: məsələn, batareyanın işləmə müddətini uzatmaq, internet trafiki sərfiyyatını azaltmaq və ya xaricə səfər edərkən yüksək rouminq ödənişlərindən yayınmaq. İnternetdən istifadə vərdişlərinizi qiymətləndirmək, mobil paketinizi nəzərə almaq və parametrlərinizi buna uyğun tənzimləmək vacibdir.

Nəticə: #

Mobil internetin həm qiymətli resurs, həm də gözlənilmədən yüksək hesabın səbəbi ola bildiyi bir dünyada mobil telefonunuzda nəyin internet trafiki sərf etdiyini başa düşmək həyati əhəmiyyət daşıyır. İnternet istifadəsinin sirlərini açaraq, yüksək sərfiyyata səbəb olan amillərə diqqət yetirərək və mobil şəbəkə ilə Wi-Fi üzərindən internet istifadəsini fərqləndirərək internet sərfiyyatınıza nəzarəti öz əlinizə ala bilərsiniz. İnternet trafiki sərfiyyatını səmərəli şəkildə izləmək və idarə etmək üçün smartfonunuzun xüsusi parametrlərindən və funksiyalarından maksimum yararlanın. İnternetdən istifadə vərdişlərinizi optimallaşdıraraq əlaqədə qalmaqla qorxduğunuz həddindən artıq xərclərdən yayınmaq arasında mükəmməl tarazlıq yaradacaqsınız.

Roamify eSIM əvvəlcədən ödənişli internet paketi ilə səfərinizdə gözlənilməz xərclər olmadan əlaqədə qalın. Gözlənilməz internet rouminqi hesablarından yayının və hara getsəniz, problemsiz bağlantıdan zövq alın. İndi ətraflı öyrənin!